Regionale EPD’s toch in orde

Mijn laatste blogpost was van eind mei. Die post ging over een bericht van het CBP. Twee regionale EPD’s, in gebruik bij twee huisartsenposten, zouden handelen in strijd met de wet. Dat bericht werd toen uitgebreid in de media opgepikt en werd naderhand als krachtig argument vóór een landelijk EPD gebruikt. Regionaal is onveilig, landelijk is veilig, om het maar even kort door de bocht te formuleren. Over een paar weken organiseert de Eerste Kamer een expert meeting over het landelijk EPD. De volksvertegenwoordiging moet zich buigen over het megaproject en zijn goedkeuring geven aan wetgeving daarover. Het is dan opvallend dat de site Huisartsvandaag deze week berichtte (login vereist) dat er bij nader inzien helemaal niets mis was met die regionale EPD’s, en dat het CBP het dossier sluit. Nergens op het web is andere informatie te vinden, ook niet bij het CBP, dus verdere details ontbreken nog. Als het niet waar is, dan snap ik Huisartsvandaag niet. Als het wel waar is, dan is het jammer dat dit bericht niet dezelfde aandacht krijgt als de beschuldigingen van voor de zomer. Goed nieuws is misschien geen nieuws, maar toch. De zorgverleners hebben, althans bij monde van de KNMG, gemeld dat ze een akkoord hebben met VWS over de uitgangspunten voor invoering van het landelijk EPD. De rol van de regio wordt in dat akkoord zwaar benadrukt. Misschien moeten we ons dus op gaan maken voor een nieuwe koerswijziging voor het landelijk EPD: meer aandacht voor de regio. En misschien wel weer vertraging.

Regionale EPD’s de mist in volgens CBP

Er was al eens een voorschot op genomen door CBP voorzitter Kohnstamm: “We gaan onderzoeken of het EPD op regionaal niveau veilig is. We hebben sterk de neiging om te denken dat het daar niet goed geregeld is”. En ja hoor, dat schot voor de boeg klopte. Bij de huisartsenpost Gorinchem en het regionale schakelpunt SPITZ Midden Holland constateert het CBP handelen in strijd met de wet op de bescherming persoonsgegevens. Zo is de patiënt niet altijd geïnformeerd over opname in de regionale EPDs en wordt niet gecontroleerd of er sprake is van een behandelrelatie tussen arts en patiënt, hoewel raadplegingen wel worden gelogd. De bevindingen voor SPITZ lijken nog wat ernstiger, doordat in potentie veel meer dan alleen aan de huisartsenpost verbonden medewerkers inzage in gegevens kunnen hebben.

Maar is dit nu heel schokkend nieuws? Voor de meeste ICT-ers in de zorg waarschijnlijk niet. Ik heb jaren terug gewerkt aan een vergelijkbaar project en veel tijd en energie ging toen zitten in maatregelen om patiënten te informeren, het veilig regelen van toegang en het loggen van informatie. Geen makkelijke materie, vooral ook omdat er in de praktijk gewoon consessies gedaan moeten worden, niet in de laatste plaats omdat het gewoon te duur is om het allemaal “netjes” te regelen. Zo is het eenvoudiger en goedkoper iedere huisarts een poster te sturen met daarop de mededeling dat men in een regionaal EPD zit, dan elke patiënt persoonlijk op de hoogte te brengen per brief. Voor patiënten uit voornoemde regio’s is het misschien wel even schrikken.

Betekent dit nu dat we de regionale EPD’s – waar de neezeggers in de EPD discussie opnieuw voor pleiten – op de vuilnisbelt kunnen? Afgezien van het feit dat vele regio’s en vele huisartsen (en de meeste apotheken) al op een dergelijk dossier zijn aangesloten zou ik zeggen: juist niet. Dit onderzoek is alleen maar goed en geeft duidelijk aan waar vooral huisartsenposten en dienstapotheken (toch vaak de spil van wat we nu regionale EPD’s noemen) meer aandacht aan moeten schenken. Het zijn geen tekortkomingen van systemen, architectuur, of het regionale niveau, maar van de organisaties eromheen. Deze zullen maatregelen moeten treffen. Als het landelijk EPD straks in bedrijf is, zullen dezelfde vragen over toegang en (controle op) logging moeten worden gesteld.

Wie Joost heet…

Het is ook om gek van te worden: de ene week wordt verkondigd dat 37% van de patiënten tegen het EPD zouden zijn, daarna blijken de artsen er weinig vertrouwen in te hebben en gisteren meldde het NPCF op basis van TNS-Nipo onderzoek dat de bevolking er juist vóór zouden zijn. Om van Kooten eens te citeren: wie Joost heet mag het zeggen.

Op allerlei manieren wordt op het web het TNS-Nipo onderzoek onderuit geschoffeld. De opdrachtgever zou partijdig zijn, het onderzoek niet representatief en de conclusies zeer discutabel. Dat zou je ook van het Maurice de Hond onderzoek kunnen vinden, maar helaas kan ik daar niets (onderzoeksverantwoording?) op het web over terugvinden, behalve dan dat het ging om ongeveer dezelfde hoeveelheid mensen (ca. 1300) die is onderzocht. Wat ik zelf vreemd vind, is dat eerst wordt geconstateerd dat driekwart van de ondervraagden nog nooit van het EPD hebben gehoord, en dat na een aantal vragen en het geven van informatie de conclusie luidt: “Grote meerderheid denkt dat door de invoering van het EPD de kwaliteit van de medische zorg zal verbeteren”. Maar dat is pas zo nadat men is voorgelicht over het EPD, wat nog ingevoerd moet worden. Bijzonder. Hoe objectief is dit soort onderzoek eigenlijk? Wat had de NPCF gedaan als de Nederlander (c.q. het kleine percentage dat is ondervraagd) zich in dit onderzoek massaal tégen het EPD had gekeerd? Waarom niet een echt onafhankelijk onderzoek?

Overigens zal dit zeker niet het laatste onderzoek zijn wat over ons wordt uitgestort. Zo heeft de NPCF een EPD meldactie, die loopt tot 5 juni, waar ook ongetwijfeld resultaten uit naar boven zullen komen, zie alhier. Of was dat dit onderzoek al? En het comité Wake Up organiseert een onderzoek onder patiënten via de huisartsenpraktijk. Aan de patiëntenbrief te zien is het de vraag of dat wel een objectief onderzoek zal worden…

Pizza privacy

Dit filmpje en het bijbehorende script (man belt pizzeria die meer van hem weet dan hij denkt) kwam ik vandaag tegen. Ik laat even in het midden hoe realistisch het allemaal is, maar wel knap gedaan. En passant komt het EPD ook nog even langs. Een NL variant circuleert overigens ook op het web.

Woelig weekje

In allerlei opzichten was het een woelige week. Veel zorg en ICT nieuws c.q. nieuwtjes. Komende week staat de zogenaamde re- en dupliek in het kamerdebat over het EPD gepland. Kamerlid Zijlstra (VVD) probeert te doen wat VWS kennelijk nog niet lukte: uitleggen waarom het EPD er moet komen. Hoewel hij nog niet zo lang geleden (en wat langer geleden ook) heel kritisch was, komen er nu allemaal argumenten naar voren die we al vaker hebben gehoord en die je gerust met een korrel(tje) zout mag nemen.

Dat het EPD er gaat komen geloof ik zeker, maar het tempo waarin en de manier waarop zou wel eens anders kunnen zijn dan nu bedacht. Pharmapartners was deze week in het nieuws met de mededeling dat ze aan gaan sluiten op het LSP. Niet lang daarna kwamen daar wel een paar kanttekeningen bij. Klakkeloos uitvoeren wat in Den Haag is bedacht is niet aan de orde. Zo is het goed om de regio als basis te nemen, zitten er nog teveel fouten in standaarden en eisen en moet er draagvlak zijn in de praktijk. Bovendien moeten er lessen worden geleerd uit de dagelijkse praktijk, bijvoorbeeld in lopende pilots. Dat is natuurlijk al gaande, maar er is zachtjes gezegd wat twijfel over de kwaliteit van de pilots en de rapportage daarvan. Deze week meldde Qure dat zij een WOB procedure in gang zetten om de communicatie tussen adviesbureau Plexus en VWS over die rapporten boven tafel te krijgen. Niet geheel onterecht. Arts Jongejan signaleert bijvoorbeeld dat er voor minister Klink ongunstige informatie uit de rapporten is gehouden. Zo wordt er gesuggereerd dat de resultaten uit de praktijk positief zijn, terwijl een evaluatierapport voor het gebruik in de regio Rijnmond ontbreekt. Oeps…

In Nederland wordt er niet echt een harde strijd geleverd over privacy en het EPD. Er wordt wel veel over gesproken en er zijn ook veel zorgen, maar het is anders in de VS. Terwijl de consumentenbond hier privacy spelregels formuleert (was daar het CBP niet voor bedoeld), strijdt men daar fel voor bescherming van de privacy binnen het EPD. Het is ook een andere situatie, natuurlijk. Men is daar al iets verder (in positieve dan wel negatieve zin). Wat dacht je van WebPAX? Een site waar je medische films zoals echo’s en scans kunt uploaden en bekijken. Het heeft iets raars: hier heb je bijvoorbeeld echte, bewegende beelden, van een échte baby. Raar, maar ook fascinerend. Youtube, maar dan voor al uw medische filmpjes… What’s next?

Oh ja, nog een leuke nieuwe betekenis van de afkorting EPD: Ergerlijke Permanente Debatten…

Zomaar wat EPD berichten

Na de conclusie dat invoering van het EPD een half jaar wordt uitgesteld, bleef het eventjes rustig aan het nieuwsfront. Ik had wel meer reactie verwacht, bijvoorbeeld van partijen die heel hard pleitten voor snelle invoering, maar tot gisteren bleef het redelijk stil. Sinds gisteren is de goed nieuws show weer op stoom. De EMD pilots bleken, zo concludeert Plexus, succesvol en er zijn geen belemmeringen voor landelijke uitrol. Al denken anderen daar anders over. In een reactie op ICTZorg.com kraakt voormalig huisarts en inmiddels fervent EPD-watcher Jongejan harde noten: “Ceci n’est pas une rapport“. Verder zijn de verwachtingen over aansluiting op het LSP een beetje bijgesteld. Was het eerst nog 80 tot 90 procent , nu rept VWS over aansluiting van de helft van de zorgverleners dit jaar. We gaan het zien. Heel positief is dat Pharmapartners, marktleider in de apotheek- en huisartsenmarkt, nu “overstag” is. In 2010 worden hun klanten ook op het LSP aangesloten. Ondertussen vraag ik me af waar die Google Maps mashup blijft van aansluitingen op het LSP. Dat zoekt (en telt) wel zo makkelijk. Misschien een ideetje voor infoepd.nl?

P.S. Geachte heer Jongejan: interesse om hier als gastblogger te publiceren?

Klink: U kunt wel gaan!

“U kunt wel gaan”. Gevleugelde en ironische woorden van een van mijn oude werkgevers (helaas heeft de uitspraak nu een heel andere lading gekregen). Klink mag ook gaan en wel van de Stichting de Vrije Huisarts. De club maakte al de website EPD Nee en verzet zich heftig tegen invoering van het EPD. In, opnieuw, het NRC stelt voorzitter Rob Schonck dat minister Klink zijn geloofwaardigheid heeft verloren. Het EPD wordt uitgesteld, en dus…

Een minister die, in weerwil van deskundigenadviezen uit zo diverse gremia en met zijn rug naar het veld, aanvankelijk met volle kracht zijn zin doordrijft en nu bakzeil moet halen in de Tweede Kamer is niet langer geloofwaardig. De Kamer en de burgers zijn door deze minister foutief voorgelicht. Het EPD komt er niet in september. Het zou Klink sieren zijn consequenties hieruit te trekken.

Huh?

Vandaag op (o.a.) Computable:

De verplichte invoering van het elektronisch patiëntendossier (epd) wordt uitgesteld omdat veel zorginformatiesystemen nog niet voldoen aan de beveiligingseisen. Dat zegt minister Klink tijdens een debat in de Tweede Kamer. Hij wil het epd pas verplichtstellen als zorgverleners de beveiliging op orde hebben. Dat is naar schatting begin 2010.

Een paar dagen geleden op ICTZorg:

Boereboom (directeur generaal VWS) baseert zijn vertrouwen dat het goed komt met het landelijk EPD op het feit dat alle ict-leveranciers, op PharmaPartners na, gekwalificeerd zijn voor aansluiting op het LSP.

Debat over EPD (deel 2)

As we speak is de Tweede Kamer in debat over het EPD. Live feed is hier te bekijken. Klink beantwoordt nu de verschillende vragen vanuit de Kamer, nadat bekend is geworden dat alles uitgesteld wordt. Reden: zorgverleners hebben hun systemen nog niet op orde. Juist…

Hare Majesteit en het EPD

Bijzonder: vandaag heeft Hare Majesteit de Koningin het Sint Jansdal Ziekenhuis in Harderwijk bezocht. Ze deed dit samen met Ab Klink en het onderwerp (nee, u mag niet meer raden) was innovatie in de zorg.

Het bezoek begon met een rondetafelgesprek over innovaties in de zorg. Daarna kreeg de Koningin korte demonstraties van de burgerservicenummer-zuil en het elektronisch patiëntendossier op de spoedeisende eerste hulp. Het bezoek werd afgesloten met een rondetafelgesprek over het elektronisch patiëntendossier.

Een leuke opsteker voor een van de regio’s waar men voorop loopt met de aansluiting op het LSP.

M.E. aan de deur dankzij EPD

Het is alweer een oudje, maar ik kende hem nog niet. Een leuke clip van Lucky.tv over het nieuws dat de informatiebeveiliging in ziekenhuizen te wensen overlaat. Klik hier of op het plaatje hiernaast.

Arts publiceert EPD boek

Arts Leo van Romunde publiceert een boek over het EPD. Onder het motto “Eigenlijk moet iedere patiënt dit lezen” wordt het boek aangeprezen. Het boek belooft verder te gaan waar de brief van Klink is opgehouden, licht mensen voor en stelt een ander EPD voor dan nu. Het boek is in PDF formaat ook aan de Tweede Kamer comissie volksgezondheid aangeboden. Het boek kost 11 EU en is online te bestellen. Maar eh… als iedere patiënt dit moet lezen is het misschien een leuk idee het boek ook voor de rest van Nederland gewoon gratis beschikbaar te stellen? Van Romunde is overigens niet de zoveelste “leek” met een mening over het EPD. Hij is onder meer directeur van Curame, leverancier van ICT systemen voor de zorg.

SP: een slecht EPD is erger dan geen EPD

De SP schetst in het plenair debat een pittig beeld van het EPD. Geen draagvlak, veel risico’s, kortom, tijd om uit te stellen! Ze pleit voor een regionale strategie en een haalbaarheidsstudie c.q. uitvoeringsstudie. En dan pas verder gaan…

Nu spreekt Omtzigt, die veel meer gaat voor het landelijke EPD en pleit voor goede controle, duidelijke afspraken en strafmaatregelen bij misbruik.

“Klink wil huisartsen tegemoet komen”

Heet van de naald, Medisch Contact meldt, vlak voordat het EPD debat begint, dat Klink de huisartsen tegemoet zou willen komen. Onder meer door een hogere subsidie voor invoering voor het EPD. Misschien een manier om straks te kunnen zeggen dat het echt niet aan Klink lag dat huisartsen massaal het EPD afwezen? De timing is erg goed.

Pssst… wedje leggen?

Morgen gaat het dan gebeuren. Neeeeeh, niet Obama, de EPD wet! De kamerbehandeling is dan eindelijk deze week aan de beurt. Morgenmiddag om half 4 kunnen onze volksvertegenwoordigers aan de bak. En de stakeholders trapten in de aanloop ernaar toe al gelijk pittig af. De coalitiepartijen kondigden maar even aan dat misbruik zwaar zou moeten worden bestraft. Kennelijk moet dat benadrukt worden. Kennelijk is er iemand nog niet overtuigd van de goede bedoelingen van, laten we zeggen, bedrijfsartsen of zorgverzekeraars. “Zorgverzekeraars kunnen helemaal niet bij het epd. Als zij toch inbreken, kunnen ze strafrechtelijk worden vervolgd op basis van de Wet Bescherming Persoonsgegevens” Geweldig. Het systeem is veilig, maar “als ze toch inbreken”… tja. Vrijwel direct reageerde directeur Hasekamp van Zorgverzekeraars Nederland. Furieus, mag je wel zeggen en eigenlijk ook wel terecht. Door de suggestie van misbruik te wekken, maak je het vertrouwen in het EPD nou niet bepaald groter natuurlijk. Vorige week hadden we al in NOVA en andere programma’s duidelijk het standpunt van de artsen gezien: tegen. Nou ja, tegen de manier waarop.

En verder, aan uw linkerkant de SP, die alvast TEGEN stemt. “Ik heb geen 330.000 bezwaarformulieren nodig om in te zien dat de invoering een slecht plan is.“, aldus kamerlid Arda Gerkens tegen ICTZorg. In BNR Nieuwsradio pleitte ze vorige maand al voor meer regionale oplossingen en een realistischer tempo. De “geen-bezwaarprocedure” van VWS kon wat haar betreft ook in de ijskast. Maar er zijn meer partijen dan de SP natuurlijk. Coalitiepartij CDA gaat vragen stellen over inzage voor de patiënt en pittige strafmaatregelen. De PvdA heeft, ondanks wat dissidente meningen, waarschijnlijk al een koers bepaald. Maar tegen stemmen? Ik denk het niet. De VVD was wel een stuk kritischer, van de PVV las ik alleen wat vragen uit augustus (weet u het nog, het “luchtkasteel”?), en van sommigen is het niet eens bekend wat ze ervan vinden. Het lijkt me niet dat de wet ineens van tafel is. Wel zouden er wel eens toezeggingen aan de kamer gedaan kunnen worden die een impact kunnen hebben op de EPD invoering.

Maar wet of niet, we gaan gewoon vrolijk verder. Topambtenaar Boereboom laat in het blad ICTZorg optekenen dat eind dit jaar 80 tot 90 procent van de zorgverleners is aangesloten. Zal ik cynisch worden? Toch maar niet. Laat ik het nou eens positief benaderen. Volgens het artikel wil hij er zelfs wel een weddenschap van maken. Nou zal meneer Boereboom dit blog vast niet lezen, maar voor het geval dat: ik wil die weddenschap wel aan gaan. Voor een goeie fles whisky wed ik dat er op 31 december 2009 nog geen 80 procent van de Nederlandse huisartsen en apotheken is aangesloten op het LSP. Te makkelijk? OK, dan stellen we hem iets scherper. Ik wed dat het nog geen 50 procent van de huisartsen is. En we doen geen lullige fles Johnny Walker, we gaan voor minimaal een 12 jarige single malt afkomstig van Islay. De whiskykoning hier in de stad heeft keus genoeg. In het gunstigste geval krijgt hij gelijk en ben ik een fles armer. Maar dan zijn we wel een enorme slag verder met dat EPD…

P.S. toch even een klein brokje cynisme, op basis van feiten. Van de huisartsinformatiesystemen zijn een paar belangrijke spelers niet gekwalificeerd om aan te sluiten: marktleider Medicom niet (dat wordt ook overal benadrukt, irritant is dat toch), HetHis niet en MicroHis ook niet. Ook een relatief kleine speler als Zorgdossier is nog niet gecertificeerd. Toch niet onbelangrijk.